Omdat ik in mijn vrije tijd nogal een muziekliefhebber ben en dit graag combineer met computerkennis heb ik een lossless audiocodec test opgezet. Dit is al meer gedaan, maar de laatste is vrij lang geleden. Lossless audiocodecs zijn programma’s die muziek verkleinen naar een formaat zoals MP3, maar dan zonder enig kwaliteitsverlies. Het is een soort zip, maar dan speciaal voor geluid.
Je kunt hem hier (in het Engels) vinden: www.icer.nl/losslesstest.
Er is de laatste tijd veel aandacht aan besteed op TV: zijn meer megapixels in een camera beter? Als je de fabrikanten en verkopers moet geloven wel, er worden steeds meer megapixels in kleine camera’s gestopt. 10 megapixel is al niet meer bijzonder, en met minder dan 5 doe je echt niet meer mee.
Allereerst, wat is het voordeel van meer megapixels? Hoofdzakelijk zijn het er 2: je kunt achteraf verder inzoomen op een foto zonder dat hij lelijk wordt (er zit meer detail in) en je kunt hem dus goed uitvergroten. Een 4 megapixel foto op A4 formaat is eigenlijk net niet meer te doen bijvoorbeeld, 8 megapixel is een stuk beter. Tenminste, dat is alleen zo wanneer we naar het aantal pixels kijken, en niet wat ermee samenhangt.
Daarmee stuiten we meteen op de nadelen, en die hebben te maken met de ISO-waarde en lensgrootte. Vaak wordt in advertenties geadverteerd met een hoge ISO-waarde, want dat zou net als veel megapixel zijn: hoe meer, hoe beter. Als je een camera wel eens een foto op ISO 2000 een foto hebt laten maken weet je echter wat het probleem is, er komt ruis in beeld.
De linkerhelft is gemaakt met ISO 64 (de laagst mogelijke waarde op deze camera) en een sluitertijd van 1/30 seconde, en de rechterhelft op ISO 2000 met een sluitertijd van 1/1000 seconde, beide op een 8 megapixel camera. Deze stukjes zijn bij het bewerken zo ver mogelijk (digitaal) ingezoomd. Je kunt nu duidelijk zien waarom zulke hoge ISO-waardes niet interessant zijn: je had net een 8 megapixel camera gekocht om er de in de vorige alinea genoemde voordelen (inzoomen, uitvergroten) uit te kunnen halen, maar dat heeft alleen zin op de allerlaagste ISO-waardes.
Oke, dat is denk ik duidelijk. Is er nog een reden om die hoge ISO-waardes maar niet te gebruiken? Jazeker! Kijk eens naar het onderstaande voorbeeld
Ook hier weer: links ISO 64, rechts ISO 2000. Zoals je kunt zien is de rechterafbeelding veel minder levend. Dat is op zich niet zo erg, want daar kun je met een goed fotobewerkingsprogramma iets aan doen. Hieronder dezelfde fotos waarbij de rechterafbeelding is bijgewerkt
Oke, dat is al een stuk beter… Kijk eens midden op het bureau aan de rechterkant van beide foto’s. Je kunt duidelijk zien dat zelfs zover uitgezoomd er nog ruis bij de ISO 2000 foto te zien is. Oftewel, zo’n hoge ISO waarde maakt de foto’s waardeloos!
Waar is ISO 2000 dan wel voor bedoelt? Voor bijzonder donkere scene’s uiteraard, waar ruis niet zo heel erg is. Je kunt het dus niet gebruiken voor portretfoto’s van iemand op plaatsen met weinig licht, maar wel van foto’s voor in een verslag, waar het niet belangrijk is of het mooi is, maar hoe het eruit ziet. Mijn tip: probeer altijd in zonlicht te fotograferen, met een ISO-waarde van 200 of lager.
Dat was een heel verhaal over ISO-waardes, maar wat heeft dat met megapixels te maken? Heel veel. Fabrikanten van compactcamera’s proppen namelijk steeds meer megapixels op even grote sensors. Daarmee komen we bij het begrip chipgrootte of sensorgrootte. Hoe meer pixels je op een bepaald oppervlak plaatst, hoe minder licht er per pixel is. (dat is denk ik vrij logisch) Als er minder licht op een pixel valt, betekend dat 2 dingen: of de pixel moet gevoeliger worden (dus een hogere ISO waarde) of de sluitertijd moet omhoog. Als je de ISO waarde ophoogt worden de foto’s korrelig, als je de sluitertijd ophoogt worden je foto’s bewogen, als je geen statief hebt.
Kort samengevat betekend het dus: hoe meer pixels, hoe hoger je ISO-waarde moet zijn om de sluitertijd hetzelfde te houden.
Nu wil jij natuurlijk superscherpe foto’s maken met veel megapixels en in vrij donkere omstandigheden. Hoe doe je dat dan? Eigenlijk is dat heel simpel: koop een goede camera! Dat is makkelijk gezegd, want zoals we net al hebben gezien kun je dus geen camera kiezen op het aantal megapixel of de ISO-waarde. Wat je moet hebben is een grotere lens! Hoe groter je lens, (in diameter) hoe meer licht er op de sensor valt. Helaas is dat nou net wat veel fabrikanten niet bij de specificaties vermelden. Je zult dus helaas zelf op zoek moeten gaan naar een camera-speciaalzaak waar ze je dat kunnen vertellen.
Overigens, wil je echt grote lenzen, dan moet je geen compactcamera kopen maar meteen overstappen op spiegel-reflex: daar zitten nu eenmaal grote lenzen op!
Heb je je ooit afgevraagd hoe groot een kilobyte of een megabyte eigenlijk is? Ja, een kilobyte is 1000 byte en een megabyte is een miljoen byte, maar hoe groot is duizend of is een miljoen eigenlijk? Dat heb ik me ook afgevraagd. Een programma is (op Windows) meestal tussen de 50kb en enkele gigabytes, en een harde schijf van een terabyte lijkt tegenwoordig ook al vrij normaal.
Om het allemaal duidelijk te maken heb ik een (denk ik) grappig voorbeeld. Of je het echt grappig vind hangt er natuurlijk vanaf of je een beetje dezelfde soort humor als ik heb, maargoed, dat mag je zo zelf uit maken. Ik heb namelijk al een tijdje digitaal behang: de helft van mijn kamer is behangen met een patroontje van allemaal 1-en en 0-en, net zoals bits, die ook een 0 of een 1 zijn. Een byte bestaat weer uit 8 bits, en op die manier zou je dus gegevens op dat behang op kunnen slaan. Maar hoeveel?
Allereerst hierboven een foto om aan te geven over hoeveel behang ik het heb en hoe groot die 1-en en 0-en zijn. Als je goede ogen hebt kun je het vanaf 2 meter nog net lezen. Nu heb ik een niet al te grote slaapkamer, ongeveer 3 bij 5 meter, en daarvan is iets minder dan de helft van de muur behangen met dit behang. Het behand is 2,5 meter hoog en ongeveer 5,5 meter lang. Hopelijk kun je je er nu iets bij voorstellen 
Oke, de volgende stap is bekijken hoe groot die 1-en en 0-en nu precies zijn. Ik heb opgemeten dat in de breedte 3 in een centimeter passen en in de hoogte 1,7. (17 in 10 centimeter) Dit zijn dus 5,1 cijfers per vierkante centimeter, en 51.000 per vierkante meter. De precieze oppervlakte van het behand is 13,33 vierkante meter, dus dat zijn 679.830 cijfers… Dat lijken er toch behoorlijk wat!
Niets is minder waar. 679.830 bits, dus delen door 8 maakt 84.979 byte, en dus ongeveer 85 KB, of 83 KiB. (de maat die Windows kilobyte noemt) Dat valt tegen!
Een ander voorbeeld: Dit bericht bevat 2550 letterstekens (inclusief tags) dus dat is 2,5 kb. Dat zou dus makkelijk op die muur passen! 